5 เรื่องต้องรู้ เกี่ยวกับ Heat Stroke รับมือหน้าร้อนที่ไม่ค่อยจะน่ารัก

เรื่องแรกที่ต้องรู้เกี่ยวกับ Heat Strok

1 ภาวะฮีทสโตรก (Heat Stroke) หรือโรคลมแดด คืออะไร?

โรคลมแดด เป็นเรื่องใกล้ตัวคนไทยในช่วงฤดูร้อน โดยกรมอุตุนิยมวิทยา คาดหมายอุณหภูมิสูงที่สุดในฤดูร้อนปี 2024 จะอยู่ราวที่  43.0-44.5 องศาเซลเซียส ทำให้เราต้องเฝ้าระวังภาวะลมแดด โดยเฉพาะคนที่ทำงานกลางแจ้ง นักกีฬา ทหาร คนที่ออกกําลังกายหรือทำกิจกรรมที่ต้องออกแรงมากในสภาพอากาศร้อนชื้นและดื่มน้ำไม่เพียงพอ หรืออยู่ในพื้นที่ที่มีอากาศร้อนชื้นมาก การถ่ายเทของอากาศไม่ดี จะทำให้อุณหภูมิร่างกายของเราเพิ่มสูงขึ้นจนอาจเป็นลมแดดได้ กลุ่มเสี่ยงภาวะนี้คือ ทารก เด็กเล็ก  หญิงตั้งครรภ์ ผู้สูงอายุ และกลุ่มผู้ป่วยหรือผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น โรคหัวใจ โรคความดันโลหิตสูง โรคอ้วน หรือผู้ที่มีปัญหาสุขภาพ มีความเสี่ยงสูงที่จะเป็นโรคลมแดดแม้ว่าจะไม่ได้ทํากิจกรรมที่ใช้แรงก็ตาม

ทั้งนี้ อันตรายของโรคลมแดดเป็นภาวะฉุกเฉินทางการแพทย์ที่อาจนําไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง เช่น อวัยวะภายในได้รับความเสียหายหรือล้มเหลว หรือแม้กระทั่งทำให้เสียชีวิตได้ หากไม่ได้รับการปฐมพยาบาล การวินิจฉัย และรักษาที่เหมาะสมอย่างทันท่วงที

2 อาการเตือน “ฮีทสโตรก”

อาการก่อนเป็นฮีทสโตรก สังเกตได้จาก

1. วิงเวียนศีรษะ มึนงง
2. หัวใจเต้นเร็วแต่เบา หายใจเร็วกว่าปกติ
3. คลื่นไส้ อาเจียน (บางคน)
4. กระหายน้ำมาก
5. หน้าแดง ตัวร้อนจัด และเหงื่อออกมาก

เมื่อรู้อาการร่างกายว่าเรากำลังเป็นฮีทสโตรก สิ่งแรกที่ต้องทำคือ หยุดทำกิจกรรมทุกอย่างแล้วเข้าที่ร่มทันที จากนั้นทำร่างกายให้เย็นด้วยการเปิดพัดลม แต่กรณีเข้าห้องที่มีแอร์ ให้เปิดพัดลมร่วมด้วย ขณะเดียวกันให้จิบน้ำเย็นหรือน้ำธรรมดาบ่อยๆ แต่ไม่ควรดื่มรวดเดียว และใช้ผ้าชุบน้ำเย็นเข็ดตามด้วยการเช็ดย้อนรูขุมขน

3 เมื่อร่างกายเข้าสู่ภาวะฮีทสโตรก อาการจะมีดังนี้ 

1. อุณหภูมิในร่างกายจะค่อย ๆ สูงขึ้นจนถึงระดับ 40 องศาเซลเซียส
2. ผิวหนังจะเริ่มแห้ง แดงและร้อนจัด
3. รูขุมขนจะปิดทันที จนไม่สามารถระบายเหงื่อและความร้อนได้
4. เกิดอาการตะคริว กล้ามเนื้อเริ่มอ่อนแรงหรือเกร็ง
5. เริ่มไม่มีแรง หน้ามืด อ่อนเพลีย
6. ปวดศีรษะ คลื่นไส้ อาเจียน
7. ใจสั่น หัวใจเต้นเร็ว
8. เป็นลม หมดสติ
9. ฮีทสโตรกเป็นอันตรายอย่างมากกับผู้ที่มีภาวะโรคไต หรือไตวาย

ทั้งนี้ คนรอบข้างหรือใกล้ชิด สามารถสังเกตอาการของคนที่เริ่มจะมีอาการฮีทสโตรก โดยจะเริ่มมีอาการหงุดหงิดจากความร้อน พูดจาสับสนไม่รู้เรื่อง และมีอาการมึนงง

4 การปฐมพยาบาลฮีทสโตรก ทำยังไง?

1. รีบนำเข้าที่ร่มและมีอากาศถ่ายเทสะดวก อาจเปิดพัดลมหรือใช้พัดช่วย เพื่อพัดให้เกิดความเย็น
2. ให้นอนราบ ยกเท้าสูงสองข้าง เพื่อเพิ่มการไหลเวียนของเลือด
3. หากผู้ป่วยอาเจียน ให้นอนตะแคงจนหายจากอาเจียนแล้วค่อยนอนหงาย
4. คลายเสื้อให้หลวม เช็ดตัวด้วยน้ำเย็นหรือน้ำธรรมดา ด้วยการเช็ดย้อนรูขุมขน
5. ให้ดื่มน้ำหรือเกลือแร่
6. ในระหว่างปฐมพยาบาลข้อที่ 1-5 ให้คนอื่นติดต่อรถพยาบาลหรือโทร 1669 เพื่อนำผู้ป่วยส่งโรงพยาบาล

 

5 วิธีป้องกันฮีทสโตรก มีวิธีอะไรบ้าง?

1. หลีกเลี่ยงการทำกิจกรรมกลางแจ้งที่มีอากาศร้อนจัด
2. จิบน้ำบ่อย ๆ หรือดื่มน้ำ 1-2 แก้ว ก่อนออกจากบ้านในวันที่อากาศร้อน
3. สวมใส่เสื้อผ้าที่มีสีอ่อน โปร่ง ไม่หนา น้ำหนักเบา ระบายความร้อนได้ดี และป้องกันแสงแดดได้
4. หากออกกำลังกาย ต้องดื่มน้ำให้เยอะ
5. หลีกเลี่ยงเครื่องดื่มที่เสี่ยงต่อการขาดน้ำ เช่น กาแฟ และ เครื่องดื่มแอลกอฮอล์
6. อย่าให้เด็กและผู้สูงอายุอยู่ในรถยนต์ที่ปิดสนิทตามลำพัง