อภิเษก นรินท์ชัยรังษี ชุบชีวิตเศษเบญจรงค์ ให้กลายเป็นเครื่องประดับร่วมสมัย

ถ้วยเบญจรงค์ที่บิ่นเพียงเล็กน้อย แม้ยังใช้งานได้ แต่ไม่สามารถวางขายได้อีกต่อไป หลายชิ้นจึงกลายเป็นสินค้าค้างสต็อก ทั้งที่ยังเปี่ยมด้วยคุณค่าและฝีมือช่าง

สำหรับ อภิเษก นรินท์ชัยรังษี นั่นไม่ใช่ "ของเสีย" แต่คือจุดเริ่มต้นของงานออกแบบชิ้นใหม่

รู้จัก ‘อภิเษก นรินท์ชัยรังษี’ นักออกแบบเครื่องประดับร่วมสมัย ผู้ชุบชีวิตเศษเบญจรงค์แตกหักให้กลายเป็นเครื่องประดับดีไซน์ร่วมสมัย ที่ยังคงคุณค่าของงานหัตถศิลป์ไทยไว้ในรูปแบบที่สวมใส่ได้จริง

จุดเริ่มต้นของแนวคิดนี้เกิดขึ้นในช่วงวิกฤตโควิด เมื่ออภิเษกเข้าร่วมโครงการ "สมุทรสงครามอยู่ดี สานพลังความรู้-พลังพหุภาคีปลุกชีพจรอัมพวา" ของมหาวิทยาลัยศิลปากร ซึ่งมุ่งขับเคลื่อนเศรษฐกิจสร้างสรรค์บนฐานวัฒนธรรมและวิถีชีวิตชุมชน

ที่นั่น เขาได้พบกับผู้ผลิตเครื่องเบญจรงค์โบราณ และค้นพบว่าถ้วยชามจำนวนไม่น้อยถูกเก็บไว้ในสต็อก เพียงเพราะมีรอยบิ่นหรือไม่ผ่านมาตรฐานการจำหน่าย ทั้งที่ผ่านกระบวนการผลิตอันประณีตไม่ต่างจากชิ้นงานที่สมบูรณ์

“ตอนนั้นผมเป็นนักศึกษาปริญญาโท คณะมัณฑนศิลป์ ได้เข้าร่วมโครงการพัฒนาผลิตภัณฑ์และทำงานกับชุมชนผู้ผลิตเครื่องเบญจรงค์โบราณ ทำให้พบว่ามีสินค้าค้างสต็อกอยู่จำนวนมาก ทั้งชิ้นที่ชำรุดและชิ้นที่ไม่ผ่านเกณฑ์การตรวจสอบ บางชิ้นมีรอยบิ่นเพียงเล็กน้อย แต่ก็ไม่สามารถนำออกมาจำหน่ายได้
 

ผมมองว่ากว่าจะมาเป็นถ้วยชามเบญจรงค์แต่ละชิ้น ต้องผ่านขั้นตอนมากมาย ทั้งยังมีลวดลายและสีสันที่วาดด้วยความประณีต โดยเฉพาะชิ้นงานที่ลงน้ำทองซึ่งมีทั้งคุณค่าและมูลค่า เราน่าจะนำสินค้าคงค้างเหล่านี้กลับมาใช้ประโยชน์ได้ แทนที่จะปล่อยให้เก็บอยู่ในสต็อกเฉย ๆ

อภิเษก นรินท์ชัยรังษี  เจ้าของแบรนด์ อภิเษกสตูดิโอ (Apisek Studio) เล่าถึงที่มาของงานออกแบบเครื่องประดับที่นำเอาเศษชิ้นส่วนของเบญจรงค์มาสร้างสรรค์เป็นสร้อยคอ สร้อยข้อมือ เข็มกลัด และกระดุมข้อมือ (Cufflinks) ที่กลายเป็นเอกลักษณ์ของแบรนด์ในวันนี้

“ผมเลือกชิ้นส่วนของเบญจรงค์ที่ชำรุดเสียหายนำมาเจียเป็นชิ้นงาน แล้วออกแบบตัวเรือนเครื่องประดับด้วยทองเหลืองสร้างให้มีความเป็นเอกลักษณ์ ด้วยการนำชิ้นส่วนเบญจรงค์มาคอลลาจเข้าด้วยกัน ทำให้งานแต่ละชิ้นไม่เหมือนกันด้วยการนำลายของเบญจรงค์ที่ต่างกันมาผสมผสานเข้าด้วยกัน”

อภิเษกสร้างชิ้นงานต้นแบบและพัฒนาผลงานร่วมกับชุมชนอย่างต่อเนื่อง จนกระทั่งสิ้นสุดโครงการ 

“คนในชุมชนพูดเป็นเสียงเดียวกันว่า โครงการวิจัยมาแล้วก็ไป พอหมดโครงการงานเหล่านี้คงไม่ได้เดินหน้าต่อ แต่ผมมองว่างานของเราสามารถต่อยอดได้  อภิเษกสตูดิโอจึงทำงานกับชุมชนมาอย่างต่อเนื่องปีนี้เป็นปีที่ 6 แล้วครับ

สำหรับชุมชนที่ทำงานด้วยกัน ได้แก่ หมู่บ้านเบญจรงค์ดอนไก่ดี เบญจรงค์บางช้าง และปิ่นสุวรรณ

เบญจรงค์  ผมทำหน้าที่ออกแบบตัวเรือนเครื่องประดับแล้วส่งให้ชุมชนนำชิ้นส่วนเบญจรงค์มาเจีย โดยให้เขาดีไซน์เองเลยว่าอยากจับคู่สีหรือคู่ลายไหนไว้ด้วยกัน 

เป็นงาน upcycling ที่สร้างรายได้ให้กับชุมชน เพิ่มเติมจากการขายถ้วยชามเบญจรงค์ที่มีราคาค่อนข้างสูง การมีเครื่องประดับในราคาที่เล็กน้อยลงมาทำให้นักท่องเที่ยวตัดสินใจซื้อได้ง่ายมากขึ้น ในขณะเดียวกันก็ทำให้ผลิตภัณฑ์มีความหลากหลายมากขึ้นด้วย

 เราแชร์ดีไซน์ แชร์วัตถุดิบกันอย่างไม่มีกั๊ก ชุมชนจ้างผมออกแบบตัวเรือนเครื่องประดับ ผมซื้อวัตถุดิบ (เศษเบญจรงค์)จากชุมชน เราต่างสร้างแบรนด์เป็นของตัวเองโดยอาศัยซึ่งกันและกัน”

การทำงานกับชุมชนในหมู่บ้านที่ทำเครื่องเบญจรงค์มายาวนาน อภิเษกกล่าวว่าเป็นโอกาสสำคัญที่ทำให้เขาได้พบกับช่างฝีมือที่มีทักษะชั้นสูง ได้สัมผัสถึงคุณค่าของงานหัตถศิลป์โบราณของคนไทย แล้วยังได้พันธมิตรที่น่ารักทางธุรกิจเพิ่มขึ้นอีกด้วย

"ผมคิดว่าการชุบชีวิตเศษเบญจรงค์ให้กลายเป็นเครื่องประดับร่วมสมัยยังไปต่อได้อีกไกล เพราะเป็นการผสมผสานคุณค่าทางวัฒนธรรมดั้งเดิมเข้ากับดีไซน์ที่สวมใส่ได้จริงในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะเมื่อจับคู่กับกระแสชุดไทยที่เป็นซอฟต์พาวเวอร์แรงขับเคลื่อนสำคัญในปัจจุบัน

เนื่องจาก อภิเษกสตูดิโอ (Apisek Studio) ไม่มีหน้าร้าน แต่เราสามารถพบกับเขาได้ตามงานแสดงสินค้าหัตถศิลป์เชิงสร้างสรรค์ งานเทศกาลออกแบบ และป๊อปอัพอีเวนต์ต่าง ๆ ที่หมุนเวียนไปจัดแสดงให้คนรักงานดีไซน์ได้สัมผัสผลงานจริงอย่างใกล้ชิด 

สามารถติดต่อสอบถามได้ทาง https://www.facebook.com/ApisekStudio

#ApisekStudio #อภิเษกสตูดิโอ #OffTheRadar #HappeningBKK #Benjarong #ThaiCraft #CreativeDesign