หอนิทรรศการใหม่ “เครื่องจักสาน”...งานหัตถศิลป์ร่วมสมัย ภูมิปัญญาดั้งเดิมที่ถูกถักทอในภาษาดีไซน์
SACIT ชวนหลงเสน่ห์ “ลายสานไทย” เปิดหอนิทรรศการใหม่ “เครื่องจักสาน” สัมผัสภูมิปัญญาดั้งเดิมในมุมมองใหม่ จากวิถีชีวิต สู่แรงบันดาลใจงานดีไซน์ร่วมสมัย
จากเส้นใยพืชธรรมดา สู่ลวดลายที่บันทึกวิถีชีวิต ความเชื่อ ภูมิปัญญา และความสง่างามของสังคมไทย “เครื่องจักสาน” ไม่เคยถูกตีตราว่าเป็นเพียงของใช้ หากแต่เป็นศิลปะที่เติบโตเคียงข้างผู้คนมายาวนาน ล่าสุด สถาบันส่งเสริมศิลปหัตถกรรมไทย (องค์การมหาชน) หรือ SACIT ชวนเปิดมุมมองใหม่ให้กับงานจักสานไทย ผ่านหอนิทรรศการถาวรแห่งใหม่ ณ อาคารพระมิ่งมงคล จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
หัตถศิลป์ร่วมสมัย
หอนิทรรศการ “เครื่องจักสาน” คือพื้นที่ที่รวบรวมองค์ความรู้ด้านงานจักสานไทยอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่ต้นกำเนิดของทรัพยากรธรรมชาติ ภูมิปัญญาท้องถิ่น เทคนิคการสาน ไปจนถึงการต่อยอดสู่งานหัตถศิลป์และการออกแบบร่วมสมัย ถ่ายทอดเรื่องราวของลายสานที่ผูกพันกับชีวิตประจำวันของคนไทย ผ่านการจัดแสดงที่ร่วมสมัยและชวนตั้งคำถามถึงความหมายของ “ความยั่งยืน” ในโลกปัจจุบัน
ผศ.ดร.อนุชา ทีรคานนท์ ผู้อำนวยการ SACIT กล่าวถึงบทบาทของสถาบันว่า ไม่ได้เป็นเพียงผู้สนับสนุนการตลาดหรือนำผลงานมาจัดแสดง แต่ทำหน้าที่เสมือน “นักปั้น” ที่เข้าใจงานศิลปหัตถกรรมไทยอย่างลึกซึ้ง ตั้งแต่รากฐานของวัสดุ เทคนิค และภูมิปัญญา ไปจนถึงบริบททางวัฒนธรรมและวิถีชีวิตของชุมชน เพื่อสืบสาน รักษา และต่อยอดงานหัตถศิลป์ไทยให้ดำรงอยู่อย่างยั่งยืน
นิทรรศการแห่งนี้ออกแบบสร้างสรรค์โดย กรกต อารมย์ดี ศิลปินศิลปาธร ผู้เชื่อมโลกของหัตถกรรมไม้ไผ่เข้ากับงานออกแบบสมัยใหม่ และเป็นที่ยอมรับในระดับนานาชาติ แนวคิดหลักของนิทรรศการได้รับแรงบันดาลใจจาก “Fishing for Innovative Designs” เปรียบภูมิปัญญาดั้งเดิมดั่งมหาสมุทรอันกว้างใหญ่ ที่นักสร้างสรรค์สามารถหยิบจับองค์ความรู้ เทคนิค และเรื่องราวอันล้ำค่า มาตกผลึกเป็นงานออกแบบใหม่ที่มีความหมายและตอบโจทย์โลกยุคปัจจุบัน
เราจะได้เดินทางไปพร้อมเรื่องราวของเครื่องจักสาน ตั้งแต่จุดเริ่มต้นของเส้นใยพืชตามกฎเกณฑ์แห่งธรรมชาติ บทบาทในวิถีชีวิตและวัฒนธรรมไทย ไปจนถึงการพัฒนาเป็นผลงานหัตถศิลป์และงานออกแบบร่วมสมัย ที่สะท้อนจินตนาการใหม่อย่างไม่สิ้นสุด และก้าวสู่การเป็นสัญลักษณ์ของงานออกแบบที่ใส่ใจความยั่งยืนในระดับสากล

มากกว่าการจัดแสดงวัตถุ หอนิทรรศการ “เครื่องจักสาน” คือบทสนทนาระหว่างอดีต ปัจจุบัน และอนาคต เป็นพื้นที่ที่ภูมิปัญญา วัฒนธรรม ทรัพยากรธรรมชาติ และการออกแบบร่วมสมัยมาบรรจบกัน เพื่อวางรากฐานสู่การเป็นศูนย์กลางองค์ความรู้ด้านงานจักสานในระดับอาเซียน ควบคู่กับการอนุรักษ์ความหลากหลายของภูมิปัญญาท้องถิ่นในแต่ละพื้นที่
SACIT หวังว่านิทรรศการนี้จะจุดประกายแรงบันดาลใจให้คนรุ่นใหม่มองเห็นคุณค่าและความงามของงานหัตถศิลป์ไทย นำองค์ความรู้ไปต่อยอดสู่อาชีพ สร้างคุณค่าให้ชุมชน และตระหนักถึงความสำคัญของพืชท้องถิ่น ซึ่งเป็นหัวใจของ “ความยั่งยืน” ในโลกศิลปหัตถกรรม
ใครอยากไปชมด้วยสายตาตัวเองสามารถเข้าชมนิทรรศการ “เครื่องจักสาน” ได้แล้ววันนี้ ณ อาคารพระมิ่งมงคล สถาบันส่งเสริมศิลปหัตถกรรมไทย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม โทร. 1289 หรือเข้าชมเป็นหมู่คณะ ติดต่อฝ่ายเสริมสร้างประสบการณ์งานศิลปหัตถกรรม Line ID: 092-8493473
