ชวัส’ จำปาแสน  7 ปี สตรีทอาร์ต คิงภูมิพล เดินตามรอยพ่ออย่างพึ่งพาตัวเอง

พบปะ ‘ครูอะไหล่’ ชวัส จำปาแสน ประธานมูลนิธิสานต่อที่พ่อทำ ที่ลานอนุสาวรีย์ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ม.ศิลปากร วังท่าพระ ขณะวาดรูปในโครงการศิลปะถวายอาลัยแด่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์  พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง จัดโดยสมาคมนักศึกษาเก่าคณะจิตรกรรม ประติมากรรม ม.ศิลปากร เมื่อปลายเดือนพฤศจิกายนที่ผ่านมา ทำให้ทราบว่าสถานที่แห่งนี้เป็นจุดเริ่มต้นของโครงการสตรีทอาร์ต คิงภูมิพล (Street Art King Bhumibol) ที่น้อมนำคำสอนของพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร มาสร้างสรรค์เป็นผลงานศิลปะในพื้นที่สาธารณะ ตลอดช่วงเวลา 7 ปีที่ผ่านมา

“เมื่อปี 2559 ผมมาร่วมกับพี่น้องชาวคณะจิตรกรรม ประติมากรรม และภาพพิมพ์ ม.ศิลปากร วาดรูปในหลวงรัชกาลที่ 9 นำไปจัดแสดงบริเวณกำแพงมหาวิทยาลัย เพื่อถวายความอาลัยและน้อมรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของพระองค์ท่าน ด้วยความรู้สึกหลังจากวาดเสร็จแล้วยังอยากวาดอีก และผมเกิดความสงสัยในตัวเองว่าทำไมถึงไม่ร้องไห้ ทั้งๆ ที่ข้างในใจมีความรู้สึกเยอะมากแต่น้ำตาไม่ไหลออกมา 

ทำให้ผมคิดหาพื้นที่เพื่อวาดรูปต่อ เพื่อให้คนไทยได้เห็นและน้อมนำคำสอนของในหลวงรัชกาลที่ 9 มาเป็นแนวทางให้กับชีวิต” ครูอะไหล่ เจ้าของโรงเรียนสอนศิลปะ Viridian Academy of Art ละแวกสามย่านบอกกับเรา

โครงการสตรีทอาร์ต ภูมิพล ประเดิมสร้างสรรค์ผลงานจิตรกรรมชิ้นแรกในปี 2561 ที่โรงเรียนอนุบาลเบตง จ.ยะลา ชื่อภาพ ฉันยังไม่กลับ 

“วาดภาพเสร็จแล้ว ผมถ่ายวิดีโอนำไปตัดต่อเป็นคลิปเผยแพร่ในโซเชียลมีเดีย มีคนเข้ามากดไลค์กดแชร์กันเยอะมาก ยอดวิวหลักล้านผมไล่อ่านคอมเมนต์ ทุกคนบอกว่าให้ไปทำที่จังหวัดโน้นด้วย จังหวัดนี้ด้วย 

คอมเมนต์สุดท้ายที่ผมอ่าน คือ ให้ไปทำทุกจังหวัดเลย 

ตอนนั้นก็ยังไม่แน่ใจว่าเราจะทำได้หรือไม่ งั้นลองดูก็ได้ไม่เสียหาย ไปไม่ถึง ไม่สำเร็จ ก็ไม่เป็นไร อย่างน้อยก็ได้ทำ

เมื่อลองทำไปเรื่อยๆ  เราเริ่มรู้จักที่จะพึ่งพาตัวเอง คือไม่รอให้คนอื่นมาช่วย เราเดินตามรอยคำสอนของ

ในหลวงรัชกาลที่ 9 ที่ท่านสอนให้เราพึ่งพาตัวเอง นำมาประยุกต์กับโครงการนี้ เริ่มมีการวาดภาพชิ้นเล็กๆ ออกจำหน่ายแล้วนำทุนก้อนนั้นไปวาดภาพใหญ่ใน 1 จังหวัด จนกลายเป็นมูลนิธิชื่อมูลนิธิสานต่อที่พ่อทำ จดจัดตั้งมูลนิธิถูกต้องตามกฎหมาย  มีสินค้าที่ระลึกออกแบบโดยศิลปิน เช่น เสื้อยืด หมวก ร่ม คนก็มาช่วยกันสนับสนุนผ่านสินค้าที่ระลึกจนเราสามารถดำเนินโครงการต่อไปได้เรื่อยๆ ในแต่ละจังหวัด”

ครูอะไหล่ กล่าวถึงทุนในการทำโครงการว่า “เราจะไม่รับเงินบริจาค ไม่ได้เปิดบัญชีเพื่อเรี่ยไร เราจะใช้รายได้จากการขายสินค้าของที่ระลึกแทน เพื่อตัดปัญหาทุกอย่างในเรื่องข้อคำครหาต่างๆ  เราทำงานเป็นระบบทีมงานมีเงินเดือนอาจไม่ได้เยอะเท่าไหร่ แต่เราทุกคนอยากทำงานแบบนี้ไปด้วยกัน”

โครงการสตรีทอาร์ต คิงภูมิพล ดำเนินงานมาแล้ว 7 ปี สร้างสรรค์ผลงานไปแล้ว 26 จังหวัด 37 ผลงาน แม้ว่ายังไม่ถึงครึ่งหนึ่งของทั้งหมด 77 จังหวัดทั่วประเทศ ครูอะไหล่มองว่าเป็นการทำงานที่เติบโตขึ้นไปเกินกว่าที่คาดไว้ในตอนแรก

“ไม่เคยคิดว่าเราจะวาดได้ พระบรมสาทิสลักษณ์ที่ถือว่ามีขนาดใหญ่ที่สุดในประเทศไทย บนอาคาร 13 ชั้น โรงพยาบาลหัวหิน จ.ประจวบคีรีขันธ์ และอาคาร 10 ชั้น โรงพยาบาลโพธาราม จ.ราชบุรี”

หากย้อนกลับไปมองช่วงเวลา 7 ปีที่ผ่านมา ครูอะไหล่บอกกับเราว่า 

“ถ้าผมคนปัจจุบันกลับไปเจอผมซึ่งเป็นเด็กในตอนนั้น อยากจะบอกว่า น้องสู้นะ  เราผ่านประสบการณ์เหตุการณ์ทั้งดีและร้ายมาเยอะมาก ลำพังในสมองของผมไม่น่าจะผ่านสิ่งเหล่านั้นมาได้ แต่ว่าผมโชคดีที่มี

ในหลวงรัชกาลที่ 9 เป็นเหมือนแผนที่นำทาง ในแต่ละครั้งที่เราไปวาดจะน้อมนำคำสอนของท่านไปเขียนไว้ในภาพด้วย 

ในระหว่างนั้นมักจะเกิดเหตุการณ์ที่ทำให้เราได้เรียนรู้จากคำสอนนั้นเสมอ เช่น คำว่าเสียสละ พระองค์ท่านพูดถึงเรื่องความเสียสละ พูดถึงเรื่องจิตอาสา เราจะได้เรียนรู้เรื่องนั้นไปด้วยว่า อ๋อ...มันเป็นอย่างนั้น เราจะเกิดความเข้าใจอย่างถ่องแท้มากขึ้น

ส่วนทีมงานจิตอาสาที่เข้ามาร่วมโครงการมีมากขึ้นเรื่อยๆ ไม่ได้มีแต่ศิลปินระดับอาจารย์ รุ่นพี่รุ่นน้อง หรือนักศึกษาที่เรียนมาทางด้านศิลปะ แต่ยังมีสาขาวิชาอื่นๆ เช่น กฎหมาย บัญชี มาช่วยกันจัดการโครงการให้มีความแข็งแรงและมั่นคงต่อไปได้จนสำเร็จภารกิจ”

เมื่อถามถึงการวางเป้าหมายของโครงการว่าจะให้แล้วเสร็จในระยะเวลากี่ปี ครูอะไหล่ตอบว่า

“ไม่ได้ตั้งเป้าหมายไว้ชัดเจน เพราะถ้าตั้งเป้าไว้จะทำงานอย่างไม่มีความสุข อุปสรรคเยอะมากนะครับ เวลาทำงานร่วมกับในจังหวัดต่างๆ จะมีองค์กร มีคนเข้ามาเกี่ยวข้องหลากหลายรูปแบบ ต้องมีวิธีการดูแลและจัดการ 

ผมเรียนรู้และเติบโตไปกับสิ่งเหล่านั้น ทั้งๆ ที่เป็นคนเรียนศิลปะ เป็นศิลปิน ไม่คิดว่าตัวเองจะได้มาทำอะไรแบบนี้ที่อยู่นอกเหนือจากการวาดภาพที่เราถนัด”

ก่อนจากกันเราถามถึงความสุขของครูอะไหล่ว่าอยู่ตรงไหน เขาตอบทันทีเลยว่า

“ผมมีความสุขที่ได้เปลี่ยนแปลงตัวเองให้ดีขึ้นเรื่อยๆ ตามคำสอนของในหลวงรัชกาลที่ 9 พอเห็นว่าตัวเองเปลี่ยนแปลงไปเยอะมาก ผมรู้สึกภูมิใจว่าเรามีต้นแบบที่ดีให้เดินตามรอยและอยากแบ่งปันความรู้สึกเหล่านี้ผ่านผลงานในโครงการสตรีทอาร์ต คิงภูมิพลต่อไปครับ”

PHOTO Courtesy of  Street Art King Bhumibol

#ชวัสจำปาแสน #ครูอะไหล่ #สตรีทอาร์ตคิงภูมิพล #StreetArtKingBhumibol #OFFTHERADAR #HappeningBKK